سیاست در کشور پاکستان، همیشه با جنجالها و مواضع عجیب و غریب سیاستمداران همراه است. یکی از این سیاستمداران بحثبرانگیز، خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان است که اظهارات اخیر او درباره سلطان محمود غزنوی نهتنها واکنشهای داخلی و خارجی را برانگیخت، بلکه موجب این شد که کشور و سیاست کشورش را زیر سوال ببرد.
سلطان محمود غزنوی، ملقب به “بتشکن”، یکی از شخصیتهای برجسته تاریخ اسلامی و از رهبران گسترش اسلام در کشورهای منطقه است. وی نهتنها فتوحات نظامی گستردهای داشت، بلکه دین مبین اسلام را به بخشهای مختلف آسیا گسترش داد. فتح «سومنات» و نابودی بتخانه مشهور آن یکی از مهمترین کارهای او بود که در تاریخ اسلام بهعنوان نقطهای روشن از مبارزه با بتپرستی ثبت شده است.
در عین حال، نقش تمدنی سلطان محمود فراتر از فتوحات نظامی بود. او بنیانگذار یکی از قدرتمندترین امپراتوریهای اسلامی در جنوب آسیا بود که با حمایت از دانشمندانی چون ابوریحان بیرونی و فردوسی، میراثی علمی و فرهنگی برای تاریخ اسلام بهجای گذاشت. بسیاری از تاریخنگاران از جمله بیهقی و گردیزی، سلطان محمود را بهعنوان یک رهبر با ایمان، عدالتخواه و حافظ دین توصیف کردهاند.
اهداف پشت اظهارات خواجه آصف:
۱. رویکرد سیاسی علیه افغانستان یکی از دلایلی که برای اظهارات خواجه آصف میتوان مطرح کرد، مشکلات سیاسی و تاریخی میان پاکستان و افغانستان است. غزنوی بهعنوان یک شخصیت افغان، نمادی از قدرت و افتخار افغانستان است. با توجه به تنشهای سیاسی موجود میان دو کشور، به نظر میرسد که آصف با حمله به شخصیت غزنوی، قصد دارد احساسات ملی افغانها را هدف قرار دهد و موقعیت آنها را در منطقه تضعیف کند.
۲. دشمنی با اسلامگراها و فاتحان تاریخی خواجه آصف بهواسطه پیشینه تاریخی خانوادهاش که گفته میشود از طبقات پایین جامعه هند بوده و از غزنویان ضربه خوردهاند، ممکن است دیدگاهی منفی نسبت به این شخصیتهای تاریخی داشته باشد، چون که غزنوی بتپرستی را سرکوب و هندوها را شکست داد.
اظهارات خواجه آصف بیانگر این است که از تاریخ اسلامی و جایگاه تمدنی سلطان محمود غزنوی ناگاه است. شاید هم سخنان عمران خان در باره او و وحزبش درست باشد که گفت وی و حزبشان بیسواد و نسبت به تاریخ و علم معلوماتی ندارند. صد البته جای تأسف است که شخصی در مقام وزیر دفاع یک کشور اسلامی، اینگونه شخصیتهای تاریخی را تحریف کند و تلاش داشته باشد آنان را در چارچوب روایتهای نادرست قرار دهد؛ در حالی که خود کشور پاکستان از دستاوردهای سلطان محمود بهرهمند است و حتی موشکهای دفاعی خود را به نام این شخصیت بزرگ مزین کرده است. بالفرض اگر محمود غزنوی غارتگر است، چرا کشورتان به نام او موشکدرست کرده است؟ آیا برای غارت هند درست کرده؟ اگر نه، پس چرا اسم موشک را از «غزنوی» به «خواجه آصف» تغییر نمیدهند؟
۳. فساد، غارت و دزدی در زندگی خواجه آصف کسی، یکی شخصیت های تاریخی اسلام و مورد قبول مسلمانان افغانستان و پاکستان را «دزد» و «غارتگر» میداند که خودش در زندگی سیاسی به عنوان دزد بزرگ مشهور و معروف است، با این تفاوت که از کشور خود دزدی میکند و برای دیگران آباد میکند، اما غزنوی از کشورهای دیگر غنائم میگرفت که آن را خواجه آصف دزدی میداند، اما برای وطن خودشان خارج میکرد و وطن را آباد میکرد. او در گذشته از منابع کشور سوءاستفاده کرده و به کشورهای خارجی فرار کرده است، اما پس از بازگشت به پاکستان دوباره همان مسیر را ادامه داده است. در این شرایط کسانی که خود در فساد و دزدی چ دست دارند، چطور میتوانند در مورد دیگران، بهویژه شخصیتهای تاریخی، اظهار نظر کنند؟
۴. تأثیرات هندی بودن و میراث سیالکوتی در تفکر آصف خواجه آصف که اجدادش از طبقات پایین هندو بودند و بهواسطه شرایط اجتماعی مجبور به مسلمان شدن شدند، ممکن است تحت تأثیر میراث سیالکوتی و فرهنگ هندی دیدگاهی منفی نسبت به فاتحان اسلامی داشته باشد. این دیدگاه ممکن است باعث شده باشد تا او نسبت به شخصیتهایی مانند سلطان محمود غزنوی که نماد گسترش اسلام در منطقه است، دیدگاه منفی داشته باشد.
۵. تأثیر گروههای هندو در هند گروههای ناسیونالیستی هندو مانند بیجیپی (BJP) و آراساس (RSS) در هند تأثیر زیادی بر سیاستها و فرهنگ این کشور دارند. این گروهها معمولاً با اسلامهراسی و نفرتپراکنی علیه مسلمانان شناخته میشوند. خواجه آصف با این دیدگاهش به نفع هندوستان و حزبهای فوق سخن گفته است. در حالی که سیاست پاکستان بر دشمنی و رقابت با هندوستان است، به راستی آیا خواجه آصف وزیر پاکستان است یا هند؟!
این اظهارات ضد اسلامی مسلمانان پاکستانی را نسبت به این موضوع بیتفاوت نکرده است. آنها با اجتماع و تظاهرات گسترده خواهان برکناری خواجه آصف از مقام وزارت و عقبنشینی او از نظر و دیدگاهش شدهاند. بسیاری از مردم این سخنان را توهین به تاریخ اسلام و شخصیتهای برجسته آن تلقی کردهاند. این دیدگاه نابخردانه شخصیت سیاسی پاکستان، ضربه بزرگی با سیاست پاکستان که همیشه دم از اسلام میزند، زده است.
اظهارات خواجه آصف درباره سلطان محمود غزنوی، نهتنها تاریخ و میراث اسلامی منطقه را هدف قرار داده، بلکه موجب تحریک احساسات ملی و مذهبی در میان مردم شده است. سلطان محمود فراتر از مرزهای ملی و قومی، به امت اسلامی تعلق دارد و نمادی از وحدت اسلامی، دفاع از مظلومان و ترویج عدالت است. ما وظیفه داریم این حقایق تاریخی را به نسلهای آینده منتقل کنیم و اجازه ندهیم روایتهای نادرست، ارزشهای تمدنی و اسلامی ما را خدشهدار کنند.
توجه: نوشته ها، مقالات و نظریات منتشر شده از صدای هندوکش تنها بیانگر نظر نویسندگان است، موافقت صدای هندوکش برایشان شرط نیست.